Naar de inhoud springen

Taaldacht

Mijmeringen over de aard en wortels van onze taal

  • Voorzijde
  • Lijsten
  • Naslagwerken
  • Vragen & opmerkingen
  • Over ons

Categorie: Geschiedenis

Geschiedenis, Herkomst

Nervische namen in de nevel des tijds

Met namen als Boduognatus en Bagacum voor vorst en oord hadden de Nervii zoals andere Belgische stammen duidelijk een Keltisch opzicht. Sommige van hun namen lijken evenwel Germaans, in lijn met oude beweringen over noordelijke afkomst.

Lees verder “Nervische namen in de nevel des tijds”

Olivier van Renswoude05/09/202611/09/20264 reacties
Geschiedenis, Herkomst

De zonnedochter als zuiverste bruid

In delen van het Avondland bestond vanouds de voorstelling van de zonnedochter—de bruid of zuster van de hemelse tweeling. Men kent haar in Letland nog steeds, als Saules meita, en ze is ook te vermoeden in de Griekse schoonheid Helénē.

Lees verder “De zonnedochter als zuiverste bruid”

Olivier van Renswoude06/08/202606/08/20261 reactie
Geschiedenis, Herkomst

De lichte ellen van Helénē van Troíē

De omvochten vorstin Helénē, om haar schoonheid vermaard, heette net als andere Griekse vrouwen en godinnen leukṓlenos ‘blankarmig, witarmig’ in de Iliás en de Odússeia. Het is een samenstelling van een bijzonder slag, met verwanten in onze eigen taal.

Lees verder “De lichte ellen van Helénē van Troíē”

Olivier van Renswoude25/07/202606/08/20265 reacties
Geschiedenis, Herkomst

Een kruid gekoesterd in de klokbekertijd

Heden bekend onder de weinig gewortelde naam moerasspirea, dit inheemse kruid is in veelvoud gevonden in zeer oude graven in Nederland en elders in het Avondland, heeft meerdere gunstige eigenschappen en heette om een daarvan ooit medezoet.

Lees verder “Een kruid gekoesterd in de klokbekertijd”

Olivier van Renswoude04/07/20268 reacties
Geschiedenis, Herkomst

De oordnamen Ark, Ork en Urk

Tot het de punt van een polder werd was Urk ruim duizend jaar deel van een eiland dat tevoren door veen met het vasteland verbonden was. De naam Urk stamt uit die oudste tijd en heeft verwanten elders. We gaan op zoek naar hun oorsprong en betekenis. Lees verder “De oordnamen Ark, Ork en Urk“

Olivier van Renswoude22/02/202623/02/20269 reacties
Geschiedenis, Herkomst

Een god der Saksen

Bewaard in enkele middeleeuwse handschriften is de herinnering aan een god die lang geleden door de Saksen vereerd werd, als Sahsnôt op het vasteland en Seaxnéat op het eiland west van ons. We zoeken uit wat zijn naam betekent en wie hij werkelijk is. Lees verder “Een god der Saksen”

Olivier van Renswoude09/02/202621/02/20266 reacties
Geschiedenis, Herkomst

De Alpen als toppen der bovenwereld

Zuid van het duistere woud dat lang hun wereld begrensde wisten de oude Germanen van de *Albijōniz met hun witte toppen. Die naam, verwant aan Alpen voor dezelfde bergen, is oorspronkelijk gelijk aan een Keltisch woord voor de wereld en Brittannië: Albiōn. Lees verder “De Alpen als toppen der bovenwereld”

Olivier van Renswoude19/05/202524/05/20252 reacties
Geschiedenis, Herkomst, Hernieuwd

De gudde in dienst der goden

Verspreid in de Germaanse wereld zijn oordnamen die herinneren aan de gudde, een heidense geestelijke uit lang verleden dagen. De aanduiding is afgeleid van god en lijkt ook verdacht veel op een oud woord voor doopgetuigen. Lees verder “De gudde in dienst der goden”

Olivier van Renswoude10/05/202510/05/20257 reacties
Geschiedenis, Herkomst

Te wad in de schemer der geschiedenis

Ptolemaîos de Griekse aardrijkskundige noemde omtrent het jaar 150 twee belangwekkende inheemse namen van een stroom en haven in noordelijk Nederland: Ouídros en Mararmanís. We gaan met nieuwe inzichten wederom op zoek naar hun plek en betekenis. Lees verder “Te wad in de schemer der geschiedenis”

Olivier van Renswoude30/11/202406/12/202418 reacties
Geschiedenis

Waar Wieland de Smid zijn werkhuis had

Weinig namen in de Germaanse wereld klonken zo helder als die van Wieland, de meestersmid en uitvinder die menig roemrijk wapentuig wrocht. Hij was vooral thuis op het vasteland, goed mogelijk eerst waar Zuidoost-Limburg aan het Rijnland raakt. Lees verder “Waar Wieland de Smid zijn werkhuis had”

Olivier van Renswoude20/11/202403/12/20243 reacties
Geschiedenis, Herkomst

Thule, een ver en afgelegen land

Hoog in het noorden is een eiland waar volgens de barbaren de zon te ruste gaat, schreef een Griekse ontdekkingsreiziger meer dan 2300 jaar geleden. Het heette volgens hem Θούλη, vanwaar de Romeinen Thule schreven. Wat beduidt deze mogelijk Germaanse naam? Lees verder “Thule, een ver en afgelegen land”

Olivier van Renswoude10/11/202411/11/202411 reacties

Berichtennavigatie

Oudere berichten

Volg Taaldacht

  • Facebook
  • X
  • Telegram
Een taalgeleerde kan zijn eigen spraak als het ware van buiten benaderen, haar aard bezien als een ding dat geen aanspraak op hem kan maken, en brede veranderingen van haar woordenschat en spelling voorstaan in het belang van handelsgemak of wetenschappelijke scherpte. Dat is één ding. Een grote dichter, die ‘zijn moedertaal liefheeft en erin gekoesterd is,’ kan er ook grote wijzigingen in aanbrengen, maar zijn veranderingen van de taal zijn gemaakt in de geest van de taal zelf: hij werkt van binnenuit. De taal die doorstaat heeft de veranderingen ook bezield.

C.S. Lewis

Wat is nimden? Wat is nimden?
Een nieuwe geestelijkheid uit oude wortels

Béowulf in het Nederlands Béowulf in het Nederlands
Een vertaling van een Oudengels heldendicht

Germaanse liedkunst: een leidraad Germaanse liedkunst: een leidraad
De oude wijze van stafrijm in maat

Nederlandse ruinstaven Nederlandse ruinstaven
Hernieuwing van een oude schat

Neêrlants Gemaect C.J. Righarts Neêrlants Gemaect
Een bolwerk in de veredeling onzer taal

Vergeten woorden Vergeten woorden
Teloor in de loop der eeuwen

Lastige leenwoorden Lastige leenwoorden
En hun vervangingen van eigen bodem

Heidense oordnamen in de Lage Landen Heidense oordnamen te Lagen Landen
Versteende verwijzingen naar het ooit heilige

Namen voor de nieuwe tijd Namen voor de nieuwe tijd
Herleving van telgnamen uit eigen taal

Oude namen van hier Oude namen van hier
Een kleine bloemlezing

Germaanse namen Germaanse namen
In hun Oudnederlandse en hedendaagse vormen

Namen van Nederlandse stammen Namen van Nederlandse stammen
Wat er schuilt achter latinisaties als Batavi

Germaans in het Frans Germaans in het Frans
Woorden uit de taal der Franken en andere Germanen

De magie van het woord en de kracht van het beeld zijn samen met de emoties van klanken de oudste vormen van magie. De kleur van woorden, het gevoel dat daarachter zit, dat vind ik mooi. De zeggingskracht van beelden vind je terug in de oeroude symbolen. Woorden en beelden roepen gevoelens op en kunnen drijfveren worden.

Marten Toonder

Taaldacht

  • Voorzijde
  • Lijsten
  • Naslagwerken
  • Vragen & opmerkingen
  • Over ons

Ontvang ons

Blijf op de hoogte van nieuwe stukken

Voeg je bij 621 andere abonnees

Of volg ons zo

  • Facebook
  • X
  • Telegram
Mogelijk gemaakt door WordPress.com.
Reacties laden....